به بزرگ شدن و ورم بافت سینه در آقایان ژینکوماستی می‌گویند. این عارضه زمانی رخ می‌دهد که تعادل دو هورمون استروژن و تستوسترون در بدن بر هم می‌خورد. گرچه که سینه آقایان هیچ‌گاه به اندازه سینه خانم‌ها بزرگ نمی‌شود اما همه پسرها با مقدار کمی بافت سینه به دنیا می‌آیند. بدن پسرها هورمونی به نام تستوسترون تولید می‌کند که باعث رشد جنسی آن‌ها در دوره بلوغ می‌شود. اما بدن برخی آقایان کمی استروژن هم تولید می‌کند (استروژن هورمونی است که باعث رشد جنسی دخترها در دوره بلوغ می‌شود).

بدن مردان هورمونی به نام تستوسترون تولید می‌کند که باعث رشد جنسی آن‌ها در دوره بلوغ می‌شود.

زمانی که پسر به دوره بلوغ می‌رسد و یا بدن یک مرد بالغ تستوسترون کمتری تولید می‌کند، تعادل این دو هورمون بر هم می‌خورد. گاهی اوقات درصد استروژن تولید شده کمی بیشتر شده و باعث ورم بافت سینه و بزرگ شدن سینه آقایان می‌شود. حدود نیمی از پسران نوجوان و تقریباً دو سوم مردهای بالای ۵۰ سال درجه‌ای از این عارضه را دارند.

علل ژینکوماستی

علل ژینکوماستی

عوامل زیادی می‌توانند باعث عدم تعادل هورمون‌های استروژن و تستوسترون و در نهایت رشد سینه آقایان شوند، در بسیاری موارد علت دقیق این عارضه مشخص نیست. علاوه بر تغییرات بدن مانند بلوغ و بالا رفتن سن برخی عوامل که می‌توانند موجب ژینکوماستی شوند عبارتند از:

  • جراحت یا بیماری‌هایی که بر روی بیضه تاثیر گذاشته و باعث تولید تستوسترون می‌شوند.
  • مشکلات تیروئید، چون هورمون‌های این غده وظیفه رشد و توسعه جنسی را به عهده دارند.
  • برخی سرطان‌ها مانند سرطان ریه، غده هیپوفیز و غدد فوق کلیوی.
  • چاقی که می‌تواند موجب تولید استروژن بیشتر شود.
  • مصرف دارو برای بیماری‌های مختلف مانند بیماری‌های قلبی، سرطان، افسردگی و زخم معده.
  • مصرف داروهای غیر قانونی مانند استروئیدهای آنابولیک، ماری‌جوانا و هروئین.
  • نارسایی کلیه (زمانی که کلیه دیگر نمی‌تواند خون را تصفیه و پالایش کند).
  • بیماری کبد

برخی نوزادان پسر ممکن است به دلیل هورمون‌هایی که هنوز از مادر در بدنشان وجود دارد به طور موقت مبتلا به ژینکوماستی شوند.

علائم ژینکوماستی

اولین نشانه ژینکوماستی به وجود آمدن یک توده چربی در زیر نوک پستان است. این توده گاهی اوقات حساس و دردناک است. ممکن است از داشتن این علائم نگران شوید و فکر کنید که به سرطان مبتلا شده‌اید، این امکان در برخی آقایان وجود دارد اما وجود ژینکوماستی لزوماً به معنی داشتن سرطان نیست. ممکن است دکتر تست‌هایی را برای فهمیدن این موضوع انجام دهد. ممکن است میزان ورم سینه‌ها یکسان نباشد و یکی از سینه‌ها بزرگتر از دیگری شود.

انواع درجات ژینکوماستی

تشخیص ژینکوماستی

اگر دکتر به وجود ژینکوماستی مشکوک باشد احتمالاً معایناتی را انجام می‌دهد تا مطمئن شود هیچگونه علائم سرطان مانند توده سخت، ترشح مایع یا مشکلات پوستی وجود ندارد. ممکن است دکتر سوالاتی را در مورد سوابق پزشکی‌تان از شما بپرسد، مثلا:

  • آیا تا به حال بیماری‌هایی مانند اوریون یا بیماری‌های کلیوی و کبدی داشته‌اید؟
  • تا به حال چه داروهایی (قانونی یا غیر قانونی) مصرف کرده‌اید؟

ممکن است از شما خواسته شود که آزمایشاتی را انجام دهید:

  • آزمایش خون و ادرار: علت انجام این آزمایشات شناخت مشکلاتی است که بر روی میزان هورمون‌های شما تاثیر می‌گذارند.
  • ماموگرافی یا بافت‌برداری: ممکن است دکتر از شما بخواهد تا از سینه‌ها عکسبرداری اشعه ایکس (ماموگرافی) انجام دهید. ممکن است از سینه‌ها بافت برداری شود تا علائم سرطان نیز مورد بررسی قرار بگیرند.

درمان ژینکوماستی

درمان ژینکوماستی

ژینکوماستی در اکثر افراد به صورت خود به خود درمان می‌شود. در صورت تشخیص ژینکوماستی ممکن است دکتر شما را به یک متخصص غدد درون‌ریز و متابولیسم ارجاع دهد. کار این متخصص درمان مشکلات هورمونی است. نحوه درمان ژینکوماستی به عواملی مانند سن، وضعیت سلامتی، مدت زمان ابتلا به این عارضه و چگونگی پاسخ دادن بدن بیمار به داروها بستگی دارد.

اگر ژینکوماستی در دوران بلوغ اتفاق بیفتد معمولاً خود به خود از بین می‌رود. مدت زمان بهبود خود به خود ژینکوماستی چیزی بین ۶ ماه الی ۳ سال می‌باشد.

اگر مشخص شود که دلیل عدم تعادل هورمون‌ها بیماری دیگری است، پس ابتدا باید آن بیماری درمان شود. احتمالاً داروهایی جهت درمان عدم تعادل هورمون‌ها برایتان تجویز می‌شود. ممکن است در برخی موارد به جراحی‌هایی برای استخراج چربی اضافه سینه (لیپوساکشن) یا غدد سینه (ماستکتومی) نیاز باشد.

واکنش‌های احساسی

برخی مطالعات نشان داده‌اند که ژینکوماستی مخصوصاً در پسرانی که در دوران بلوغ هستند می‌تواند موجب افزایش اضطراب و افسردگی، کاهش اعتماد به نفس و اختلالات خوردن شود. در نتیجه ممکن است دکتر شما را به یک متخصص بهداشت روان ارجاع دهد.